Oznakowanie CE maszyn (MD/MR)
Co to jest Dyrektywa Maszynowa?
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/42/WE (MD — Machinery Directive) harmonizuje wymagania bezpieczeństwa maszyn wprowadzanych do obrotu w UE. Dotyczy m.in.:
- Maszyn (w rozumieniu zespolu części wyposazonego w naped, sklejone w celu określonego zastosowania)
- Wyposazenia wymiennego
- Elementow bezpieczeństwa (rozwijane oddzielnie)
- Lin, lancuchów, pasów do podnoszenia
- Wyposazenia przenosnego (urzadzenia mocujące)
- Maszyn nieukonczonych (“niemal-maszyn”)
W Polsce dyrektywa jest implementowana Rozporzadzeniem Ministra Gospodarki z dnia 21 pazdziernika 2008 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn (Dz.U. 2008 nr 199 poz. 1228 z pozn. zm.).
Od 14 stycznia 2027 Dyrektywe 2006/42/WE zastapi Rozporzadzenie (UE) 2023/1230 (MR — Machinery Regulation), wprowadzające m.in. nowe wymagania dla cyberbezpieczenstwa, systemów AI o znaczeniu bezpieczeństwa, oraz możliwość dokumentacji elektronicznej.
Procedura oceny zgodności
Większość maszyn jest oznakowana CE na podstawie wewnętrznej kontroli produkcji (moduł A — samocertyfikacja). Procedura obejmuje:
- Identyfikacja wymagań zalaczników I i innych dyrektyw (np. EMC, LVD, ATEX, RED)
- Ocena ryzyka według EN ISO 12100 (Bezpieczeństwo maszyn — Ogólne zasady projektowania)
- Stosowanie norm zharmonizowanych typu A, B, C według listy w Dz.U. UE
- Projekt z uwzglednieniem zasadniczych wymagań bezpieczeństwa i ochrony zdrowia (EHSR)
- Kompletacja dokumentacji technicznej (Annex VII) — opis konstrukcji, ocena ryzyka, schemat ogólny, instrukcje, zapisy badan
- Wystawienie Deklaracji Zgodnosci UE (Annex II A)
- Sporzadzenie Instrukcji Obslugi (Annex I §1.7.4) w języku panstwa wprowadzenia
- Naniesienie oznakowania CE według zasad Annex III
Maszyny Annex IV — wymagane jednostki notyfikowane
Dla maszyn wymienionych w Zalaczniku IV dyrektywy (oraz odpowiadającym im w Annex IV MR) wymagana jest dodatkowa procedura z udziałem jednostki notyfikowanej:
- Procedura badania typu UE (moduł B) — dla maszyn nie wytworzonych według norm zharmonizowanych spełniających wszystkie EHSR
- Procedura zapewnienia jakości (moduł H) — pełne zapewnienie jakości
Lista Annex IV obejmuje m.in.: pily tarczowe i tasmowe, prasy ksztaltujące metal, niektore maszyny lesne, urzadzenia podnoszace i ich elementy bezpieczeństwa, niektore maszyny rolnicze.
Powiazane dyrektywy CE
Maszyny często są objęte rownoczesnie kilkoma dyrektywami CE — wszystkie mające zastosowanie muszą być spełnione:
- EMC — Dyrektywa 2014/30/UE (kompatybilność elektromagnetyczna)
- LVD — Dyrektywa 2014/35/UE (niskonapieciowy sprzet elektryczny)
- ATEX — Dyrektywa 2014/34/UE (atmosfery wybuchowe)
- PED — Dyrektywa 2014/68/UE (urzadzenia cisnieniowe)
- RED — Dyrektywa 2014/53/UE (radiowy sprzet elektroniczny)
- EcoDesign — Dyrektywa 2009/125/WE (efektywność energetyczna)
W Deklaracji Zgodnosci należy wymienic wszystkie mające zastosowanie dyrektywy.
Rola LL-C w obszarze maszyn
LL-C działa w obszarze CE maszyn przede wszystkim w zakresie spawalnictwa konstrukcji nośnych:
- Kwalifikacje WPQR według EN ISO 15614 dla konstrukcji nośnych maszyn — patrz strona WPQR
- Kwalifikacje spawaczy według EN ISO 9606
- Inspekcje spawalnicze w trakcie produkcji konstrukcji nośnych
- Certyfikacje ISO 3834 dla wytworców konstrukcji nośnych maszyn
- Konsultacje techniczne w obszarze norm spawalniczych dla maszyn
Dla pełnej oceny zgodności CE maszyn objętych Annex IV (badanie typu UE, zapewnienie jakości) prosimy o indywidualny kontakt w celu uzgodnienia zakresu współpracy w grupie LL-C lub kooperacji z partnerami notyfikowanymi.
Maszyna nieukonczona (“niemal-maszyna”)
Maszyna nieukonczona to zespol, który niemal stanowi maszyne, ale nie może samodzielnie spełnić określonej funkcji uzytkowej (np. silnik, naped, robot bez efektora). Dla takich produktów:
- Nie nakleja się znaku CE
- Wystawia się Deklaracje Wlaczenia (Annex II 1.B)
- Sporzadza się Dokumentacje techniczna konstrukcyjna (Annex VII B)
- Zalacza Instrukcje Montazu (Annex VI)
- Producent maszyny finalnej włącza dokumentację w swoja procedure CE
LL-C s.r.o. (Czechy) — strona-matka
LL-C (Certification) Czech Republic a.s. wspiera producentów maszyn poprzez kompleksowe kompetencje spawalnicze (WPQR, kwalifikacje spawaczy, ISO 3834) i inspekcje konstrukcji nośnych. LL-C Polska reprezentuje grupe na rynku polskim, koordynujac prace inspekcyjne dla polskich wytworców maszyn.
Skontaktuj się z nami w celu omowienia wsparcia procesu CE według Dyrektywy Maszynowej dla Państwa wyrobu.
Często zadawane pytania (FAQ)
Co się zmienia z Rozporzadzeniem 2023/1230?
Rozporzadzenie (UE) 2023/1230 (MR — Machinery Regulation) zastapi Dyrektywe 2006/42/WE z dniem 14 stycznia 2027. Najważniejsze zmiany to: rozszerzenie zalacznika I (m.in. systemy AI że znaczeniem bezpieczeństwa), nowe wymagania cyberbezpieczenstwa, możliwość dokumentacji elektronicznej, zaostrzone wymagania dla 'maszyn wysokiego ryzyka'.
Czy maszyny wymagają jednostki notyfikowanej?
Większość maszyn jest oznakowana CE na podstawie samocertyfikacji producenta (moduł A — wewnętrzna kontrola produkcji). Jednostka notyfikowana jest wymagana tylko dla maszyn wymienionych w Zalaczniku IV Dyrektywy 2006/42/WE (m.in. niektore prasy, pily, narzędzia rolnicze).
Czym jest 'maszyna nieukonczona'?
Maszyna nieukonczona to zespol będący niemal-maszyna, która nie spełnia samodzielnie funkcji uzytkowej (np. silnik, zespol napedowy). Producent wystawia 'Deklaracje Wlaczenia' zamiast Deklaracji Zgodnosci CE i nie nakleja znaku CE.